عصر قم - خراسان - دانشجوی دانشگاه علوم اسلامی رضوی در یادداشتی از بستر جهاد تبیین و مخاطب شناسی در دوران جنگ و پسا جنگ نوشت.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا در خراسان، سینا یوسفیان دانشجوی دانشگاه علوم اسلامی رضوی در یادداشتی از بستر جهاد تبیین و مخاطب شناسی نوشت و از موقعیت ویژه جنگ و پسا جنگ برای بهرمندی از آن گفت.
متن این یادداشت از قرار زیر است:
در روزگاری که «جهاد تبیین» بیش از هر زمان دیگری بهعنوان یک ضرورت راهبردی مطرح میشود،شاید کمتر به این نکته توجه شده باشد که بسترهای واقعی این جهاد،نه در کلاسها و چارچوبهای رسمی،بلکه در متن حوادث و در دل میدانهای واقعی شکل میگیرند.تجربه زیست در شرایط جنگ و پساجنگ،بهمثابه یکی از بزرگترین کارگاههای تربیت نیروی انسانی،امکان فهمی عمیق و چندلایه از مخاطب را فراهم میکند؛فهمی که در هیچ چارچوب صرفاً نظری و آموزشی قابل دستیابی نیست و نیازمند لمس مستقیم واقعیتهای اجتماعی است.
در کدام فضای آموزشی یا تشکیلاتی میتوان چنین گسترهای از تنوع فرهنگی و اجتماعی را تجربه کرد؟مواجهه با هزاران خانواده،هر یک با زیست متفاوت،باورها،نگرانیها و شرایط خاص خود،فرصتی بیبدیل برای درک لایههای پیچیده شخصیتی مخاطب فراهم میآورد.این مواجهه،صرفاً یک ارتباط ساده و گذرا نیست؛بلکه میدانی جدی برای همدلی،گفتوگو و کنش مؤثر است.در این فرآیند،فرد بهتدریج میآموزد که هر مخاطب،جهانی مستقل دارد که نیازمند درکی خاص و رویکردی متناسب با شرایط خود میباشد.
اهمیت این مسئله زمانی دوچندان میشود که این ارتباط در شرایط بحرانی و زیر فشارهای شدید شکل میگیرد.هنگامی که فردی خانه خود را از دست داده یا عزیزی را در اثر حملات دشمن از کف داده است،نوع مواجهه با او دیگر مطابق الگوهای معمول نخواهد بود؛بلکه نیازمند درکی عمیق،تصمیمی سنجیده و رفتاری مسئولانه است.اینجا دیگر با یک «مخاطب» به معنای انتزاعی مواجه نیستیم،بلکه با انسانی در اوج آسیبپذیری روبهرو هستیم که هر واکنش ما میتواند تأثیری ماندگار،مثبت یا منفی،بر روح و روان او بگذارد.
چنین موقعیتی،عرصهای برای «کسب دانش در میدان» است؛دانشی که نه از طریق مطالعه صرف،بلکه از خلال تجربه زیسته،اصلاح مستمر و تکرار موقعیتهای واقعی به دست میآید.در این میدان،هر فرد ناگزیر است نقش خود را بهدرستی تعریف کند؛نقشی که فراتر از یک کنشگر عادی،او را در جایگاه یک تصمیمگیر و مدیر قرار میدهد.مدیری که باید در شرایطی سخت،با حداقل امکانات و در کوتاهترین زمان،بهترین تصمیم را اتخاذ کند و بتواند بهتنهایی گرهای از کار یک فرد یا یک موقعیت بحرانی بگشاید.
از این منظر،تجربه زیست و جهاد در شرایط جنگ و پساجنگ را میتوان بزرگترین و مؤثرترین کلاس مخاطبشناسی دانست؛کلاسی که به یک نهاد یا محیط خاص محدود نمیشود،بلکه به وسعت یک ایران امتداد مییابد و میتواند نسلی از نیروهای کارآمد،واقعبین و اثرگذار را تربیت کند./933/