اهمیت حمله ایران به رامات دیوید؛ راهبردی‌ترین پایگاه هوایی اسرائیل

عصر قم - رامات دیوید که یکشنبه‌شب توسط سپاه هدف قرار گرفت، یکی از 3 پایگاه هوایی اصلی صهیونیست‌ها به‌شمار می‌رود.

یکشنبه‌شب نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در عمل به وعده خود در حمایت از مردم لبنان و عملی کردن تهدید خود ضد دشمن صهیونیستی در پاسخ به بمباران ضاحیه بیروت توسط این رژیم، مجموعه‌ای از حملات را علیه صهیونیست‌ها در مناطق مختلف فلسطین اشغالی انجام داد و یکی از مهم‌ترین آنها حمله به پایگاه هوایی رامات دیوید بود؛ یعنی جایی که رژیم اشغالگر از آن ضاحیه بیروت را هدف قرار داد و از خطوط قرمز تعیین‌شده توسط ایران عبور کرد.
بر اساس تصاویر منتشرشده از سوی روابط عمومی سپاه، دو موشک بالستیک سوخت جامد خیبرشکن و سوخت مایع قدر در این عملیات استفاده شده بودند.
اما برای اینکه از اهمیت انجام این حمله و همچنین اهمیت راهبردی پایگاه رامات دیوید برای صهیونیست‌ها آگاه شویم، بهتر است نگاهی به تاریخچه این پایگاه و عملیات‌هایی که در آن انجام می‌شود داشته باشیم.
از راهبردی‌ترین پایگاه هوایی صهیونیست‌ها در جبهه شمالی چه می‌دانیم؟
رامات دیوید یکی از مهمترین پایگاه‌های نیروی هوایی رژیم صهیونیستی به‌شمار می‌رود که توسط انگلیس در سال 1942 در شمال فلسطین در طول دوره قیمومیت انگلیس تأسیس شد، این بزرگترین پایگاه در منطقه شمالی و یکی از سه پایگاه هوایی اصلی در فلسطین اشغالی است که در مکانی استراتژیک در نزدیکی خطوط مقدم اسرائیل با لبنان، سوریه و کرانه باختری قرار دارد.
از زمان تأسیس رژیم جعلی صهیونیستی در اراضی اشغالی فلسطین پایگاه رامات دیوید در همه جنگ‌های این رژیم، از جمله جنگ 1967، جنگ اکتبر 1973، حمله اسرائیل به لبنان در سال 1982، جنگ ژوئیه 2006 و جنگ‌های غزه شرکت داشته است.
در مقابل، این پایگاه در حملات متقابل متعددی توسط گروه‌های مقاومت در منطقه هدف قرار گرفته است که منجر به تلفات قابل‌توجهی در تجهیزات و پرسنل شده است.
در یک اقدام تاریخی حزب‌الله در جولای 2024 با استفاده از پهپاد شناسایی هدهد با موفقیت به تمام سیستم‌های دفاعی پایگاه نفوذ کرد و تصاویری را ثبت کرد که به‌وضوح زیرساخت‌های نظامی پایگاه رامات دیوید و جزئیات مربوط به جت‌های جنگنده، هلیکوپترها و سیستم‌های جنگ الکترونیک تهاجمی آن را آشکار می‌کرد. این پایگاه همچنین در جریان جنگ اخیر توسط موشک‌های ایرانی هدف قرار گرفت.
پایگاه هوایی رامات دیوید در دره «مرج بن عامر» که با نام دشت «زرعین» در شمال مرکزی فلسطین اشغالی شناخته می‌شود، واقع شده است و در یک مثلث جغرافیایی بین جنوب شرقی حیفا، جنین و طبریه قرار دارد و نزدیک به خط سبز است که کرانه باختری را از سرزمین‌های اشغالی 1948 جدا می‌کند.
این پایگاه در منطقه‌ای هموار، تنها حدود 55 متر بالاتر از سطح دریا ساخته شده است و از همه طرف توسط تپه‌ها، فلات‌ها و زمین‌های مرتفع احاطه شده است که به‌عنوان موانع دفاعی طبیعی عمل می‌کنند و از آن در برابر حملات هواپیماهای جنگی در ارتفاع پایین محافظت می‌کنند.
پایگاه هوایی رامات دیوید مساحتی بالغ بر 10.5 کیلومترمربع را اشغال کرده و دارای سه باند است که دو باند آن تقریباً 2400 متر و باند سوم تقریباً 2600 متر طول دارد. این پایگاه همچنین شامل سکوهای پرتاب، پهپادهای شناسایی و دارای آشیانه‌های زیرزمینی هواپیماست که آنها را از موشک‌ها محافظت می‌کند و از شناسایی دقیق موقعیت مکانی جلوگیری می‌کند. این پایگاه همچنین دارای اردوگاه‌های تخصصی، یک مدرسه پرواز و سایر امکانات مانند زمین‌های ورزشی و بازارها است،
علاوه بر آن، یک پایگاه مستحکم دیگر واقع در 650متری پایگاه رامات دیوید این پایگاه را احاطه کرده و شامل یک مجتمع مسکونی با تقریباً 1700 آپارتمان برای افسران، پرسنل پایگاه و خانواده‌های آنها و همچنین امکانات رفاهی مختلفی مانند زمین‌های ورزشی، مدارس، مغازه‌ها و یک بیمارستان است.
تجهیزات نظامی راهبردی در پایگاه رامات دیوید
همان‌طور که گفته شد پایگاه هوایی رامات دیوید یکی از مهم‌ترین پایگاه‌های نظامی در اراضی اشغالی و یکی از سه پایگاه هوایی اصلی و بزرگترین پایگاه ارتش صهیونیستی در فرماندهی شمالی است. این پایگاه قادر به انجام مأموریت‌های متنوعی برای نیروی هوایی اسرائیل، از جمله مأموریت‌های شناسایی، نظارت، رهگیری، نفوذ و حمله است.
پایگاه مذکور همچنین میزبان چندین اسکادران است که به‌صورت دوره‌ای و بر اساس نیازهای امنیتی و تاکتیکی رژیم صهیونیستی مستقر می‌شوند و تغییر موقعیت می‌دهند. این اسکادران‌ها شامل 101، 103، 105، 106، 109، 110 و 117 می‌شوند.
این اسکادران‌ها انواع مختلفی از هواپیماهای نظامی، از جمله F-16D، جنگنده برتری هوایی F-15 و F-16I را اداره می‌کنند. این پایگاه همچنین تعدادی بالگرد SE 565 Namer را در خود جای داده است که برای عملیات شناسایی، نظارت و جست‌وجوی دریایی استفاده می‌شوند، علاوه بر این، این پایگاه دارای هواپیماهای آموزشی، هواپیماهای خدماتی، هواپیماهای ترابری و هواپیماهای سوخت‌رسانی است.
پایگاه هوایی رامات دیوید دارای یک سیستم دفاع هوایی پیشرفته است که توسط سیستم دفاع هوایی تاکتیکی پاتریوت MIM-104 ساخت آمریکا هدایت می‌شود، که اسرائیل آن را به‌صورت محلی با نام "یاهولم" تولید کرده است. این سیستم دارای قابلیت‌های متوسط ​​تا بالاست و در رهگیری هواپیماها و موشک‌های بالستیک بسیار مؤثر است.
این پایگاه همچنین سیستم دفاع موشکی آرو، یک پروژه مشترک اسرائیلی ـ آمریکایی، را در خود جای داده است که برای رهگیری موشک‌های بالستیک در استراتوسفر طراحی شده است، علاوه بر این، به باتری‌های موشکی ارو‌ـ‌2 و ارو‌ـ‌3 مجهز است.
رامات دیوید همچنین دارای سیستم‌های دفاعی کوتاه‌برد مانند سیستم رهگیری دیوید اسلینگ است که قابلیت‌های متوسط ​​تا بلندبرد را ارائه می‌دهد و برای رهگیری انواع موشک‌های بالستیک پیشرفته، موشک‌های کروز پیشرفته و کالیبر بزرگ، پهپادها، جت‌های جنگنده و بمب‌افکن‌ها طراحی شده است.
پایگاه هوایی رامات دیوید همچنین سیستم دفاع هوایی کوتاه‌برد گنبد آهنین را در خود جای داده است که قادر به رهگیری راکت‌ها، گلوله‌های توپخانه و مهمات هدایت‌شونده است.
پایگاه مذکور شامل تعدادی از تشکیلات و واحدهای نظامی زمینی تحت فرماندهی شمالی، از جمله واحدهای پیاده‌نظام، واحدهای پیاده‌نظام مکانیزه، یک واحد چترباز، یک واحد توپخانه و یک واحد مهندسی است.
تاریخچه پایگاه هوایی رامات دیوید در شمال فلسطین
پایگاه هوایی رامات دیوید که در سال 1942 توسط انگلیس ساخته شد، بخشی از زیرساخت‌های نیروی هوایی سلطنتی انگلیس در طول قیمومیت این کشور بر فلسطین بود. این پایگاه به‌عنوان پایگاهی جایگزین برای پایگاه هوایی حیفا عمل می‌کرد که در طول جنگ جهانی دوم توسط هواپیماهای آلمانی مورد حمله قرار گرفت.
طرح‌های ساختمان پایگاه رامات دیوید در سال 1931 توسط ریچارد کافمن، مهندس یهودی ـ آلمانی، ترسیم شد و پس از ساخت، این پایگاه به نام دیوید لوید جورج، وزیر جنگ و نخست وزیر سابق بریتانیا که در سال 1917 از اعلامیه بالفور حمایت مالی کرد، «دیوید» نام‌گذاری شد.
در طول جنگ جهانی دوم، این پایگاه به‌عنوان یک مرکز آموزشی برای سربازان یهودی عمل می‌کرد و آنها را قادر می‌ساخت در نیروهای ویژه نیروی هوایی سلطنتی انگلیس خدمت کنند، در عملیات جنگی در آلمان یا سرزمین‌های اشغالی آلمان شرکت کنند، خلبانان متفقین سقوط‌کرده را با خیال راحت بازیابی کنند و به یهودیان کمک کنند تا از دست نازی‌ها پنهان شوند.
رامات دیوید آخرین پایگاه نظامی انگلیسی‌ها قبل از خروج آنها از فلسطین بود که امنیت تخلیه نیروهای انگلیسی را فراهم می‌کرد و از کشتی‌های نظامی در دریای مدیترانه پشتیبانی می‌کرد.
بعد از عقب‌نشینی نیروهای انگلیسی از پایگاه رامات دیوید و انتقال به پایگاه‌های خود در قبرس و کانال سوئز نیروی هوایی رژیم صهیونیستی در 26 مه 1948 کنترل این پایگاه را به‌دست گرفت. رامات دیوید اولین پایگاه هوایی بود که صهیونیست‌ها بعد از آغاز اشغالگری خود در فلسطین آن را تصرف کردند.
با گذشت زمان، این پایگاه به پایگاه اصلی عملیات نیروی هوایی رژیم صهیونیستی در جبهه شمالی فلسطین اشغالی علیه سوریه و لبنان تبدیل شد. اسکادران 101 اولین اسکادران نیروی هوایی اسرائیل بود که در طول جنگ 1948 در پایگاه رامات دیوید تأسیس شد و بلافاصله بعد از تشکیل اولین حمله هوایی خود را انجام داد و یک کاروان زرهی مصری را هدف قرار داد.
اسکادران 117، که با نام "اسکادران جت اول" نیز شناخته می‌شود، اولین اسکادران جنگنده نیروی هوایی اسرائیل مستقر در پایگاه هوایی رامات دیوید بود. این اسکادران در 17 ژوئن 1953 تأسیس شد و در ابتدا هواپیماهای بریتانیایی گلاستر متئور را به‌کار می‌گرفت، بعداً، در سال 1962، این هواپیماها با هواپیماهای فرانسوی داسو میراژ3 جایگزین شدند که متعاقباً در جنگ شش‌روزه 1967 و جنگ اکتبر 1973 شرکت کردند.
اسکادران 110، که با نام "شوالیه‌های شمالی" نیز شناخته می‌شود، نیز در همان سال تأسیس شد و در سال 1956 به این پایگاه منتقل شد و تا سال 2017 در آنجا باقی ماند. این اسکادران اولین جت‌های جنگنده F-16I و F-16B خود را در سال 1980 از ایالات متحده دریافت کرد.
تا اواسط دهه 1980، این هواپیماها با اولین هواپیماهای باراک F-16C و F-16D در نیروی هوایی اسرائیل جایگزین شدند. در سال 2020، اسکادران 117 منحل شد و بیشتر هواپیماها و خلبانان آن به واحدهای دیگر منتقل شدند، سال بعد، این اسکادران در پایگاه هوایی نواتیم بازسازی شد.
اسکادران 109، که با نام «وادی» نیز شناخته می‌شود، در سال 1951 در پایگاه هوایی تل‌نوف تأسیس شد و بعداً در سال 1956 به پایگاه هوایی رامات دیوید منتقل شد. این اسکادران هواپیماهای داسو میستر4، اسکای هاوک E-4 و کفیر IAI را اداره می‌کرد و از سال 1991، هواپیماهای باراک F-16D را نیز اداره می‌کرد.
حملات رژیم صهیونیستی به کشورهای عربی از پایگاه رامات دیوید
از زمان تأسیس رژیم جعلی صهیونیستی، پایگاه رامات دیوید در تمام جنگ‌ها و عملیات‌ها و فعالیت‌های نظامی متعدد آن شرکت داشته است. مأموریت این پایگاه شامل انجام عملیات نظامی در مناطق عربی همسایه، مانند اردن، لبنان، سوریه، عراق و کشورهای خلیج فارس، علاوه بر عملیات در سرزمین‌های اشغالی فلسطین بود،
همچنین این پایگاه در تجاوز سه‌جانبه علیه مصر در سال 1956 شرکت کرد، زمانی که اسرائیل پس از ملی شدن کانال سوئز توسط مصر، با فرانسه و انگلیس در عملیات سینا متحد شد. فرانسه از پایگاه هوایی رامات دیوید برای عملیات نظامی خود استفاده کرد و اسکادران‌های جنگنده میستر خود را در آنجا مستقر کرد.
در 5 ژوئن 1967، این پایگاه در جنگی که اسرائیل علیه کشورهای همسایه به‌راه انداخته بود، شرکت کرد و جت‌های جنگنده آن میان اسکادران‌هایی بودند که نیروی هوایی مصر را بمباران کردند.
در طول جنگ اکتبر 1973 ـ که 18 روز به‌طول انجامید ـ پایگاه هوایی رامات دیوید در خط مقدم عملیات جنگی، به‌ویژه در جبهه شمالی، قرار داشت. در طول جنگ، خلبانان این پایگاه هزاران حمله در عمق خاک سوریه و مصر انجام دادند و اسرائیلی‌های زخمی را از بلندی‌های جولان و شبه‌جزیره سینا تخلیه کردند.
در ژوئن 1981، اسکادران‌های 117 و 110 با استفاده از جنگنده‌های F-15 و F-16 در عملیاتی با نام رمز «عملیات اپرا» یا «عملیات بابل» به رآکتور هسته‌ای عراق «تموز» (اوسیراک) در جنوب شرقی بغداد حمله کردند که منجر به تخریب رآکتور هسته‌ای در حال تکمیل عراق شد.
اما بعد از عقب‌نشینی رژیم صهیونیستی از جنوب لبنان در سال 2000، پایگاه هوایی رامات دیوید شروع به انجام عملیات نظامی هدفمند علیه اهدافی در لبنان، سوریه و عراق، از جمله اهداف مرتبط با سایت‌ها و شخصیت‌های وابسته به گروه‌های مقاومت کرد.
سابقه حملات اعراب به پایگاه رامات دیوید
حمله نیروی هوایی مصر به پایگاه هوایی رامات دیوید در طول جنگ 1948، اولین حمله‌ای بود که این پایگاه پس از تأسیس رژیم جعلی اسرائیل متحمل شد. این حمله منجر به تلفات جانی و تجهیزاتی قابل توجهی، از جمله انهدام چهار هواپیما و یک برج کنترل و همچنین مرگ 40 نفر از پرسنل رمات دیوید شد.
حمله دوم در طول جنگ شش روزه رخ داد، زمانی که چهار هواپیمای توپولف Tu-16 - که در آن زمان پیشرفته‌ترین هواپیما محسوب می‌شدند و متعلق به اسکادران دهم نیروی هوایی عراق بودند - در 6 ژوئن 1967، تحت فرماندهی سرگرد فاروق عارف، از پایگاه هوایی حبانیه در غرب بغداد به پرواز درآمدند تا در عملیاتی با نام رمز "عملیات رعد و برق" به پایگاه هوایی رامات دیوید حمله هوایی کنند.
خدمه هواپیمای اول در ساعات اولیه صبح، نیروهای مستقر در پایگاه هوایی رامات دیوید را غافلگیر کردند و با پرتاب 12 بمب سنگین و شلیک به هواپیماهای پارک شده در آنجا، خسارات زیادی به آنها وارد کردند و سپس عقب‌نشینی کرده و به سلامت در پایگاه هوایی حبانیه فرود آمدند.
هواپیمای دوم توسط جنگنده‌های میراژ اسرائیلی رهگیری و با موشکی که مخزن سوخت آن را سوراخ کرده بود، مورد اصابت قرار گرفت و باعث سقوط آن شد. در نتیجه، ماموریت دو هواپیمای دیگر لغو شد و به آنها دستور بازگشت به عراق داده شد.
در طول جنگ اکتبر 1973، این پایگاه توسط موشک‌های سوریه مورد حمله قرار گرفت که منجر به خسارت به تأسیسات و کشته شدن 18 نفر از خدمه پرواز، از جمله فرمانده پایگاه، سرهنگ آرلوزور لِو، شد. سه سرباز دیگر پایگاه نیز کشته شدند و 10 خلبان و ناوبر به همراه 32 سرباز اسیر شدند.
رامات دیوید در قلب اهداف مقاومت بعد از طوفان الاقصی
اما بعد از آغاز نبرد طوفان الاقصی در اکتبر 2023 گروه‌های وابسته به محور مقاومت در چارچوب حمایت از غزه، شروع به هدف قرار دادن اماکن استراتژیک و پایگاه‌های نظامی اسرائیل، از جمله پایگاه هوایی رامات دیوید، کردند.
مقاومت اسلامی عراق در ماه آوریل و جولای 2024 چند بار پایگاه رامات دیوید را هدف حملات پهپادی قرار داده و در 24 جولای 2024، رسانه‌های نظامی حزب‌الله ویدئویی تقریباً هشت دقیقه‌ای منتشر کردند که با استفاده از پهپاد هدهد فیلمبرداری شده بود و تصاویری از پایگاه هوایی رامات دیوید، واقع در حدود 50 کیلومتری مرز جنوبی لبنان، را نشان می‌داد.
این تصاویر - که بیشتر آنها یک روز قبل از انتشارشان گرفته شده‌اند - به وضوح زیرساخت‌های نظامی پایگاه، از جمله مخازن سوخت هواپیما، باتری‌های گنبد آهنین، انبارهای مهمات، آشیانه‌ها و ستاد اسکادران‌های 109، 157، 105، 101، 160 و 193 و همچنین دفتر فرمانده پایگاه را نشان می‌دهند.
در این تصاویر همچنین جزئیات جت‌های جنگنده، بالگردهای جنگی، بالگردهای ترابری، نجات و شناسایی دریایی، علاوه بر سیستم‌های جنگ الکترونیک تهاجمی، نشان داده شده است. این ویدئو شامل تصاویری بود که قبلاً از نهم همان ماه گرفته شده بود و بالگردهای آپاچی، انبارهای سوخت و هواپیماهای هرکولس مستقر در پایگاه را نشان می‌داد.
در 22 سپتامبر 2024 حزب الله مجموعه‌ای از حملات موشکی را علیه شمال فلسطین اشغالی و ارتفاعات جولان اشغالی سوریه انجام داد که برخی از آنها پایگاه هوایی رامات دیوید و فرودگاه در جنوب شرقی حیفا را با ده‌ها موشک فادی-1 و فادی-2 در تلافی حملات اسرائیل هدف قرار دادند.
حمله ایران به رامات دیوید در دفاع از ضاحیه
اما در تاریخ 8 ژوئن جاری سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران در راستای عمل به وعده خود در هدف قرار دادن اراضی اشغالی در پاسخ به تجاوز رژیم صهیونیستی به ضاحیه بیروت، با استفاده از موشک‌های بالستیک سوخت جامد خیبر شکن و سوخت مایع قدر، پایگاه هوایی رامات دیوید را که صهیونیست‌ها از آن برای حمله به ضاحیه بیروت استفاده کرده بودند، هدف قرار داد.
منبع: تسنیم