عصر قم - باید کوچکترهای شما از بزرگترهای شما سرمشق گیرند و بزرگترانتان با کوچکترانتان مهربان باشند و همچون مردمان خشن جاهلیت نباشید که نه در دین فقیه بودند و نه درباره خدا تفکّر می کردند.
خبرگزاری بینالمللی اهلبیت (ع) ـ ابنا: امام علی علیه السلام فرمود : خوشرویی، کمند دوستی است.وتحمل، گور عیبهاست.
و فرمود : سازگاری، پوشاننده عیبهاست.
و فرمود: با مردم چنان معاشرت کنید که اگر بمیرید بر شما بگریند و اگر زنده باشید [غایب شوید ]مشتاق دیدن شما باشند.
و فرمود : دوستی ورزیدن ، نیمی از خرد است.
و فرمود: آن که چوبش نرم باشد، شاخه هایش بسیار شود.
[و فرمود:] نزدیک شدن به مردم با اخلاق آنها ایمنی است از گزند آنان.
و فرمود : باید کوچکترهای شما از بزرگترهای شما سرمشق گیرند و بزرگترانتان با کوچکترانتان مهربان باشند و همچون مردمان خشن جاهلیت نباشید که نه در دین فقیه بودند و نه درباره خدا تفکّر می کردند.
و در وصیتش به فرزندش حسن علیهما السلام فرمود : چون برادرت از تو ببرد خود را به پیوند با او وادار، و چون روی برگرداند، مهربانی پیش آر، و چون بخل ورزد از بخشش دریغ مدار، و هنگام دوری کردنش از نزدیک شدن، و به وقت سختگیری اش از نرمی کردن و به هنگام گناهش از عذر خواستن. چنانکه گویی تو بنده اویی، و چونان که او تو را نعمت داده- و حقی بر گردنت نهاده-، و مبادا این نیکی را آنجا کنی که نباید، یا در باره آن کس که نشاید. دشمن دوستت را دوست مگیر تا دوستت را دشمن نباشی، و در پندی که به برادرت می دهی- نیک بود یا زشت- باید با اخلاص باشی. خشم خود را اندک اندک بیاشام که من جرعه ای شیرین تر از آن ننوشیدم و پایانی گواراتر از آن ندیدم. نرمی کن بدان که با تو درشتی کند، باشد که به زودی نرم شود.
با دشمن خویش به بخشش رفتار کن که آن شیرین ترین دو پیروزی است- انتقام از او کشیدن یا بر وی بخشیدن-. اگر خواستی از برادرت ببری، جایی برای- دوستی- او نزد خود باقی گذار که اگر روزی بر وی آشکار گردید، بدان وسیلت بدان تواند رسید کسی که به تو گمان نیک برد- با کرده نیک- گمانش را راست کن. و حق برادرت را به اعتماد دوستی که با او داری ضایع مگردان، چه آن کس که حق او را ضایع کرده ای برادرت نبود. و مبادا- با رفتاری که با کسان خود کنی- بدبخت ترین شان کرده باشی. در آن که تو را نخواهد دل مبند، و مبادا برادرت را در پیوند با تو گسستن- عذری- بود قویتر از تو در پیوند با او بستن، و مبادا در بدی رساندن بهانه ای اش باشد قویتر از تو در نیکویی کردن، و ستم آن که بر تو ستم کند در دیده ات بزرگ نیاید، چه او در زیان خود و سود تو کوشش نماید، و پاداش آن که تو را شاد کند آن نیست که با وی بدی کنی.(۱)
من مواعظ علیعلیه السلام: إنّ أحسن ما یألف به الناس قلوب اودّائهم ونفوا به الضّغن عن قلوب أعدائهم حسن البشر عند لقائهم و التفقد فی غیبتهم و البشاشه بهم عند حضورهم.(۲)
خوشرویی و خوشبرخوردی، سبب جلب محبت افراد و تألیف قلوب است. در روایت وارد شده که: «التودّد نصف العقل». این حدیث برای همه مسئولین در نظام اسلامی و بالاخص روحانیونی که مسئولیتی را در اداره یا نهادی عهدهدار هستند بسیار قابل توجه است. زیرا افرادی که برای انجام کاری مراجعه میکنند، از نظر ایمان در یک سطح نیستند چه بسا یک برخورد سرد و یا یک بیاعتنایی به ارباب رجوع موجب شود که او از دین زده شود و اعتقادش سست شود. و بالعکس اخلاق خوش موجب میشود که او به دین و اسلام خوشبین شده و جذب شود. «المؤمن بشره فی وجهه و حزنه فی قلبه.»
منبع:
۱. بحارالأنوار، ج ۷۱، ص ۱۶۷.
۲. تحف العقول، ص ۲۱۸.