عصر قم - چهارمحال و بختیاری - مدرس حوزه و دانشگاه با استناد به فراز قرآنی «فی الْقِصَاصِ حَیَاهٌ» به تبیین مبانی و دلایل قرآنی در ضرورت خونخواهی امام شهید پرداخت.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا در چهارمحال و بختیاری ، حجتالاسلام والمسلمین مهدی طاهری صبح پنجشنبه در مراسم عزاداری ایام ابتدایی ماه صفر و با اشاره به اینکه واژه قرآنی «حیات» و مشتقات آن بیش از ۱۸۰ بار در قرآن کریم آمده است، اظهار کرد: یک معنا ناظر به مفهوم معمول زندگی است که نه فقط انسانها بلکه گیاهان و حیوانات هم از آن بهرهمندند.
مفاهیم گوناگون «حیات» در قرآن
مدرس حوزه و دانشگاه در چهارمحال و بختیاری با ذکر اینکه حیات معنوی قسم دیگری از معنای این واژه در قرآن کریم است، ادامه داد: حیات صرفاً به معنی زنده بودن و زندگی کردن نیست بلکه به معنای نوری است که خدای سبحان آن را در برخی آیات از جمله در آیه ۱۲۲ انعام مورد اشاره قرار داده و میفرماید که افراد به نور اسلام و ایران حیات مییابند.
طاهری بیان کرد: حیات همچنین به معنی زندگی اخروی در قرآن مطرح شده است و میفرماید در یوم الحسرت، گناهکاران آرزو میکنند که ای کاش توشهای برای آخرتم فرستاده بودم تا اکنون نوری پیدا کنم. قرآن قائل است که انسان در این دنیای مادی باید به فکر آخرتش باشد و اعمال نیک را پیش بفرستد تا در آخرت، مایه نجاتش باشد.
وی معنای دیگر حیات در قرآن را ناظر بر مرگ زمین دانست و افزود: خدا همانطور که با تغییر فصلها، زمین مرده را زنده و احیا میکند، در روز قیامت نیز انسان مرده را احیا میگرداند.
طاهری «حیات طیبه» را دیگر برداشت قرآن از واژه حیات عنوان کرد و گفت: بر طبق نص صریح قرآن، تحقق حیات طیبه چند شرط دارد از جمله اینکه انسان زندگی ایمانی داشته باشد به این معنا که دوستدار اعتقاداتش باشد و آن را مبنای عمل قرار دهد؛ محبت و اعتقاد به قرآن و اهل بیت علیهم السلام باید در دل رسوخ کند و عامل و مبنای رفتار و عمل شود.
وی اظهار کرد: دیگر ویژگی حیات طیبه، داشتن اراده و عزم برای عمل صالح است و در این راستا باید اراده خود را همسوی اراده الهی کند. خدای سبحان میفرماید یکی از نشانههای جامعه عاقل و دارای حیات طیبه و نشاط اجتماعی، «قصاص» است.
قصاص از نشانههای جامعه عاقل است
طاهری با تأکید بر اینکه اهل ایمان و عمل باید اهل قصاص باشند، توضیح داد: قرآن میفرماید اگر کسی به مال و جان و ناموس شما جسارتی کرد، خدای سبحان قصاص را قرار داده که این نشانه عقل است. قرآن میگوید انسان عاقل اهل قصاص است و خدا نیز خود ذوانتقام معرفی میکند یعنی اگر کسی کافر شد، خدا از او انتقام میگیرد. خدا هم مهربان و هم غیور است و برای انسان غضب را هم مقرر فرموده تا انسان بتواند از خود دفاع و مراقبت کند.
مدرس حوزه و دانشگاه با اشاره به آیه «وَلْیَعْفُوا وَلْیَصْفَحُوا ۗ أَلَا تُحِبُّونَ أَنْ یَغْفِرَ اللَّهُ لَکُمْ ۗ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَحِیمٌ» (نور/۲۲)، گفت: همان خدایی که میفرماید عفو و بخشش کنید تا مورد بخشش خدا قرار بگیرید، تأکید دارد که برای تداوم حیات جامعه، قصاص کنید: «فی الْقِصَاصِ حَیَاهٌ» (بقره/۱۷۹).
طاهری بیان کرد: منطق قرآن این است که گاه یک فرد قتلی ناخواسته را مرتکب میشود که در اینجا حق ولی دم مقتول، قصاص است اما بهتر است که انسان تا امکان دارد عفو کند. گاه اما یک فرد دیگری را میکشد و قصاص نمیشود و مرتکب قتل یا قتلهای بعدی میشود که در اینجا اگر قاتل حس کند که در برابر اقدامش پاسخگو نخواهد بود، جرئت خواهد یافت که باز هم مرتکب جنایت شود.
خطاب فراز قرآنی «فی الْقِصَاصِ حَیَاهٌ»، اهل خرد و اندیشهاند
وی افزود: خطاب فراز قرآنی «فی الْقِصَاصِ حَیَاهٌ»، «اولی الالباب» یعنی اهل خرد و اندیشهاند پیداست که انسانهای عاقل درک میکنند که اگر عفو ما موجب جُرمهای بعدی شود، عقل حکم میکند که قصاص صورت گیرد زیرا قصاص مراقبت از حیات و کاملاً عادلانه و عقلانی است.
طاهری با تصریح اینکه گاه لایه قصاص از حد حق فردی بالاتر میرود و به حق اجتماعی تبدیل میشود، توضیح داد: دشمن متخاصم، رهبر جامعه ما را به شهادت رسانده و در اینجا عفو و بخشش به هیچوجه موضوعیت ندارد. حق شهادت رهبر جامعه صرفاً حق یک یا دو نفر نیست بلکه حق امت اسلامی و بلکه حق خدا است.
وی با تأکید بر مبانی فقهی ناظر به جسارت به نبی و ولی جامعه اسلامی، گفت: بر اساس معارف اسلامی، اگر کسی دروغی به پیامبر خدا (ص) و قرآن کریم نسبت دهد، حکم شرعی وی قتل است. علمای ما قائلند که اگر کسی به رهبر جامعه دروغی نسبت دهد یا بالاتر، ایشان را به شهادت برساند حکم محاربه درباره وی جاریست. محارب با قاتل فرق دارد و کسی است که علیه حکومت اسلامی اعلان جنگ کرده و حکم شرعی وی حتی اگر کسی را نکشد، اعدام است.
طاهری یادآور شد: شیعیان بر اساس این فهم قرآنی، هزینه هرگونه جسارت به امام جامعه را بسیار بالا بردند و تاریخ اسلام هم گواه این نگاه شیعه به عاملان و مجریان امامکشی است؛ امروز این غیرت شیعه باید در برابر دشمن متخاصم آمریکایی صهیونی ظهور و بروز یابد.