سه شنبه ۱۲ آبان ۱۴۰۵

فرهنگی

یادداشت؛

مفهوم‌یابی «استکبار»؛ از ادبیات قرآن کریم تا گفتمان‌ انقلاب

مفهوم‌یابی «استکبار»؛ از ادبیات قرآن کریم تا گفتمان‌ انقلاب
عصر قم - چهارمحال و بختیاری - استکبار از ریشه «کبر» و مصدر استفعال به معنی خودبزرگ‌بینی و ترک حق است که ۲۶ بار در قرآن کریم آمده و بررسی این آیات نشان می‌دهد که بار معنایی منفی داشته و با واژگان و مفاهیمی همچون «شرک» و «کفر» پیوند دارد.
  بزرگنمايي:

عصر قم - چهارمحال و بختیاری - استکبار از ریشه «کبر» و مصدر استفعال به معنی خودبزرگ‌بینی و ترک حق است که ۲۶ بار در قرآن کریم آمده و بررسی این آیات نشان می‌دهد که بار معنایی منفی داشته و با واژگان و مفاهیمی همچون «شرک» و «کفر» پیوند دارد.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا در چهارمحال و بختیاری ، «استکبارستیزی» مفهومی برآمده از ادبیات قرآنی و روایی و یکی از بنیادی‌ترین تعابیر در گفتمان نهضت اسلامی به رهبری امام خمینی (ره) است و مبارزه با استکبار جایگاه ویژه‌ای در چارچوب ارزش‌ها و آرمان‌های انقلاب اسلامی دارد که مبنای حرکت ملت مبارز ایران در این قیام قرآنی برابر طاغوت زمان قرار گرفت.
مبارزه با استکبار در تعالیم دینی و قرآنی یکی از ارکان مهم برقراری صلح و امنیت در جوامع بشری به‌شمار می‌رود‌ و بر این اساس، امام راحل (ره) و امام شهید (ره) قائل بودند که مسئله استکبارستیزی با ایمان و اعتقادات امت اسلامی گره خورده است تا جایی که دینداری بدون مبارزه با طواغیت زمان و مستکبران عالم، ناقص است لذا دور شدن به هر علت از این مبنا و آرمان، خطری جدی برای دوام اسلام و انقلاب به‌شمار می‌رود.
استکبار از ریشه «کبر» و مصدر استفعال به معنی خودبزرگ‌بینی و ترک کردن حق است که این واژه و مشتقات آن ۲۶ بار در قرآن کریم آمده است و بررسی این آیات نشان می‌دهد که بار معنایی منفی داشته و با واژگان و مفاهیمی همچون «شرک» و «کفر» پیوند دارد.
ایمان نیاوردن به خدا و سرکشی از اوامر حق الهی از ویژگی‌های مستکبران است و آیه ۳۴ از سوره مبارکه بقره به سجده نکردن ابلیس در برابر انسان اشاره دارد و آن را مصداق استکبار می‌داند چرا که ابلیس از تواضع در برابر امر الهی سر باز زد، خود را بزرگ پنداشت و در برابر انسان تن به سجده نداد لذا کبر صفتی و مذموم است که مانع پذیرش حق می‌شود.
امام چهارم شیعیان نیز در حدیثی کبر و عصیان را اولین قسم از انواع گناهان معرفی کردند و به سرکشی و عصیان شیطان که از «تکبر» سرچشمه گرفت، اشاره دارند. فیض کاشانی وجود استکبار در وجود انسان را باعث ظلمانی شدن روح و وارد شدنش به صفات مذموم و ناپسند و نفوذ نیروهای پست و شیطانی خواهد شد.
در قرآن کریم به مصادیق متعددی از استکبار و مستکبران می‌توان دست یافت که در این راستا می‌توان به ابلیس، اقوام مستکبر همچون قوم نوح، ثمود یا شعیب، پادشاهان مستکبر همچون فرعون و نیز انسان‌های کافر، منافق و خودبین به عنوان جلوه‌های استکبار اشاره داشت که همواره اهل حق به قیام و مبارزه علیه آنها برخاستند.
مصادیق استکبارستیزی در نهضت اسلامی ایران
انقلاب اسلامی نهضتی بر آمده از منطق قرآن و عترت علیهم‌السلام بود که بر این مبنا مردم مؤمن و معتقد ایران به مبارزه با استکبار و طواغیت زمان قیام کردند و همچنان این نهضت قرآنی ادامه دارد. در خصوص برخی مصادیق استکبارستیزی در گفتمان انقلاب اسلامی باید گفت که از نگاه بنیانگذار انقلاب اسلامی و رهبر شهیدمان، قلب اگر معیوب باشد، دچار آفت خودبینی و کبر می‌شود و گرفتار استکبار یعنی نافرمانی و سرکشی از امر الهی و راه حق خواهد شد. ایشان همچنین قائلند که مستکبران کسانی‌اند که با ظلم و زور، انسان‌های دیگر را از حقشان محروم می‌کنند.
مستکبران الزاماً محدود و منحصر به حاکمان و قدرت‌های سیاسی نیستند، یک مصداق از استکبار اما دولت‌هایی هستند که در طول تاریخ با دست درازی به دیگر کشورها، ملت‌ها را به استضعاف کشانده و منابع و ثروت‌های آنان را چپاول کردند. 
امام خمینی (ره) دولت‌های استکباری جهان را به دو بخش آزاد و محصور سیاسی تقسیم‌بندی می‌کنند که در جهان آزاد، ابرقدرت‌ها و دولت‌های استکباری بدون هیچ مرز قانونی به چپاول می‌پردازند. ایشان در صحیفه خودشان فرمودند: تعلیمات اسلامی برای همین معناست که مستکبری در زمین نباشد و مستکبرین نتوانند مستضعفان را استعمار و استثمار کنند.
در منظومه فکری رهبران انقلاب اسلامی آمریکا و اسرائیل از مهم‌ترین مصادیق استکبار در عصر معاصرند که از دیدگاه امام راحل و امام شهید انقلاب، مجامع بین‌المللی و اعلامیه‌های حقوق بشری جنبه صوری و ظاهری دارند و مؤسسان و وضع‌کنندگان آن درواقع اولین ناقضان این قوانین و اعلامیه‌ها هستند. این مجامع درواقع هیچ کاربردی برای ملل مستضعف ندارد بلکه ابزار دست دولت‌های استکباری و ابرقدرت‌های عالم‌اند.
مصداق بارز و ملموس نقض قوانین بین‌المللی و مصون ماندن از هر گونه مؤاخذه، رژیم منحوس صهیونی است و تمام این ساز و کارها برای حمایت از قدرتمندان و استضعاف ملت‌های ضعیف و تحت سلطه ایجاد شدند.


نظرات شما