عصر قم - تبریز- مدیر مرکز خدمات حوزه‌های علمیه آذربایجان شرقی گفت: تأمین نیازهای ضروری، رسیدگی عادلانه به معیشت و حفظ کرامت طلاب و خانواده‌های آنان، پشتوانه اصلی پایداری رسالت تبلیغی و بازیابی اعتماد عمومی است.
حجت‌الاسلام والمسلمین سیدابوالفضل موسوی، مدیر مرکز خدمات حوزه‌های علمیه آذربایجان شرقی، در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری رسا در تبریز، نقش حمایت‌های صنفی و اجتماعی از طلاب را در تعمیق اعتماد و کارآمدی نهادهای دینی به بحث گذاشته است.
سرمایه اجتماعی با شعار ساخته نمی‌شود
استاد حوزه و دانشگاه در ابتدای این گفت‌وگو با اشاره به عوامل قوام‌بخش اعتماد عمومی تصریح کرد: سرمایه اجتماعی ستون استحکام جامعه است و هرگز با تبلیغات ظاهری و شعارهای عمومی حاصل نمی‌شود؛ بلکه ثمره مستقیم احساس عدالت، شفافیت، مسئولیت‌پذیری و لمس آثار واقعی خدمت در زندگی مردم است تمامی دستگاه‌ها موظف‌اند فرآیندهای کاری خود را به سمت پاسخ‌گویی صادقانه و افزایش رضایتمندی سوق دهند.
وی مأموریت مرکز خدمات را فراتر از یک وظیفه بروکراتیک دانست و افزود: این نهاد مسئولیت پشتیبانی از طلایه‌داران عرصه فرهنگ دینی را بر عهده دارد حمایت از طلاب و خانواده‌های آنان اقدامی اداری نیست، بلکه تثبیت آرامش خاطر مجموعه‌ای است که در خط مقدم ارتباط با مردم و هدایت دینی جامعه فعالیت می‌کنند.
تأثیر مستقیم معیشت بر اثربخشی تبلیغی و پژوهشی
مدیر مرکز خدمات حوزه‌های علمیه آذربایجان شرقی به چالش‌های اقتصادی خانواده‌های حوزوی اشاره کرد و گفت: اگرچه رسالت طلبگی ریشه در اخلاص دارد و با معیارهای صرفاً مادی سنجیده نمی‌شود، اما طلبه نیز مانند هر شهروند دیگر تحت تأثیر تورم و مشکلات معیشتی قرار دارد. طلبه‌ای که دغدغه نیازهای اولیه را داشته باشد، بی‌تردید در پژوهش عمیق و تبلیغ مستمر با موانع جدی روبه‌رو می‌شود؛ ازاین‌رو رفع نیازهای پایه، لازمه بهره‌وری علمی و اجتماعی حوزه است.
وی در تشریح مطالبات اولویت‌دار جامعه هدف تأکید کرد: مسکن، هزینه‌های سلامت و درمان، و توانمندسازی خانواده‌ها از اصلی‌ترین مطالبات مشترک است. البته ارائه خدمات باید متناسب با زیست‌بوم و مأموریت طلبه باشد؛ طلبه‌ای که در مناطق محروم در حال جهاد تبلیغی است، نیازمند حمایت‌های معیشتی و رفاهی ویژه است و پژوهشگر حوزوی به تأمین زیرساخت‌ها، اینترنت پرسرعت و تجهیزات رایانه‌ای نیاز دارد. پاسخ به این حجم از نیازها، نیازمند هم‌افزایی همه‌جانبه میان حوزه‌ها و سایر نهادهای حاکمیتی است.
تکریم ارباب‌رجوع؛ شاخص اصلی کیفیت خدمات
حجت‌الاسلام والمسلمین موسوی حفظ کرامت طلاب را بر اصلِ خدمات مادی مقدم دانست و بیان داشت: در شیوه خدمت‌رسانی دینی، نحوه برخورد، سرعت پیگیری و تکریم ارباب‌رجوع اهمیت بالایی دارد. ارزیابی عملکرد یک دستگاه تنها با آمار و ارقام محقق نمی‌شود، بلکه نوع پاسخ‌گویی و حفظ شأن مراجعه‌کنندگان، شاخص واقعی موفقیت است.
وی در خصوص جایگاه خانواده طلاب در بازتولید سرمایه اجتماعی خاطرنشان کرد: خانواده شریک و پشتیبان مجاهدت‌های علمی و تبلیغی حوزویان است؛ بنابراین سرمایه‌گذاری بر مسکن، بهداشت و برنامه‌های توانمندسازی این خانواده‌ها، بسترساز سلامت کانون خانواده و افزایش کارایی حوزه در جامعه خواهد بود.
مدیریت انقباضی، شفافیت سازمانی و توزیع عادلانه
وی درباره نحوه مدیریت خدمات در شرایط محدودیت اعتبارات اظهار داشت: در شرایط کنونی، شناسایی دقیق نیازها، رعایت سخت‌گیرانه ضوابط و اولویت‌بندی از نان شب واجب‌تر است. همچنین باید با بهره‌گیری از ظرفیت‌های قانونی و جلب مشارکت‌های مردمی و خیران، خدمات را مستقیماً به دست نیازمندترین افراد رساند.
مدیر مرکز خدمات حوزه‌های علمیه آذربایجان شرقی اضافه کرد: شفافیت و نظارت‌پذیری مانع از ابهام و نارضایتی می‌شود. طلاب باید مسیر ثبت و پیگیری مطالبات خود را بدانند و مرکز نیز از انتقادها و بازخوردهای جامعه هدف برای بازنگری در ساختارها بهره می‌برد.
رسالت روحانیت در گره‌گشایی از مردم
حجت‌الاسلام والمسلمین موسوی در پایان با اشاره به وظیفه متقابل روحانیت در افزایش سرمایه اجتماعی نظام گفت: روحانیت اصیل همواره تکیه‌گاه روحی و ملجأ اجتماعی مردم در مساجد و محافل مذهبی بوده است. زمانی این ارتباط به تقویت اعتماد و امیدآفرینی در جامعه می‌انجامد که طلاب در کنار بیان معارف اهل‌بیت(ع)، دردمندانه در کنار مردم بایستند و زبان گویای مطالبات واقعی آنان باشند.
نویسنده: وحید نستوهی